مدیریت پروژه

این وبلاگ در جهت معرفی مدیریت پروژه ایجاد شده است.

مدیریت پروژه

این وبلاگ در جهت معرفی مدیریت پروژه ایجاد شده است.

10 مهارت مدیریت پروژه که باید در آن متخصص باشید

10 مهارت مدیریت پروژه که باید در آن متخصص باشید



​آنچه در ادامه می آید خلاصه ای از 10 مهارت مدیریتی است که هر مدیر پروژه موفقی برای اینکه مهارت و تخصص خود را نشان دهد، باید داشته باشد. این حوزه ها بر اساس استانداردهای بین المللی مدیریت پروژه شناسایی شده اند. آنها را یاد بگیرد تا متخصص و کارا باشید

یکپارچه سازی پروژه

این حوزه شامل تهیه یک برنامه منسجم و گانت چارت برای پروژه، و سپس مدیریت اجرای این برنامه و نظارت بر آن می باشد تا بتوانید به عنوان یک مدیر پروژه هر کجا که لازم است برنامه را به منظور رسیدن به خروجی نهایی پروژه تغییر دهید.

مدیریت محدوده

محدوده پروژه شامل اقداماتی می شود که لازم است اجرا شوند تا هدف نهایی پروژه (مثلا تحویل محصول نهایی) به دست آیند. مدیریت محدوده در این رابطه است که اطمینان حاصل شوند هیچ یک از اقدامات لازم جهت دستیابی به هدف نهایی پروژه از قلم نیفتاده باشند و هم اینکه تضمین شود هیچ کاری اضافه تر از چارچوب تعیین شده برای دستیابی به هدف انجام نشود.

مدیریت زمان

بعنوان یک مدیر پروژه شما مسئول ایجاد نرم افزار مدیریت پرسنل  فرایندهای مورد نیاز جهت تضمین اینکه پروژه در زمان مقرر به پایان برسد هستید. همچنان که نظارت بر پروژه مهم است، راه حل واقعی برای یک مدیریت پروژه موفق تعریف فرایندهای صحیح، و ایجاد سیستمی مناسب می باشد، که اگر به درستی انتخاب و اجرا شوند، و به آنها اجازه داده شود که تحت نظارت دقیق آزادانه کارشان را انجام دهند، بهترین نتایج را برای پروژه به همراه خواهند داشت.

مدیریت هزینه

برای یک مدیر پروژه، مدیریت هزینه از فاز برنامه ریزی شروع شده و درست تا زمان بستن پروژه ادامه خواهد داشت. تخمین دقیق هزینه ها پایه اصلی یک مدیریت هزینه خوب است، و در کنترل ها و بازخورهای بعدی به کار می آید. در حین اجرای پروژه، کنترل و نظارت بر هزینه تمرکز مدیر پروژه می باشد که از طریق یک حسابداری منظم و دقیق قابل دستیابی می باشد. استفاده مقرون به صرفه از منابع محدود هدف مدیریتی مدیریت هزینه می باشد.

مدیریت کیفیت

مدیریت کیفیت همان کنترل کیفیت نیست. در بحث کنترل کیفیت بیشتر به کنترل خروج نهایی (مثلا محصول نهایی) می پردازیم که خرابی نداشته باشد، اما خرابی در مورد یک پروژه متناظر با شکست پروژه می باشد! در واقع مدیریت کیفیت در مدیریت پروژه فرایندی مستمر در حین اجرای پروژه می باشد با هدف اینکه در مورد هر چیزی که ممکن است روی هزینه، زمان یا محدوده پروژه اثر منفی بگذارد، اقدام پیشگیرانه صورت پذیرد. مدیریت کیفیت روشی برای تضمین بهبود مستمر همه فرایندها در حین اجرای پروژه است تا بهترین نتیجه ممکن جهت رضایت ذینفعان به دست آید.

مدیریت ارتباطات

هیچ سازمانی بدون ارتباطات موثر نمی تواند فعالیت کند. بعنوان یک مدیر پروژه ارتباط با تیم پروژه و دیگر افراد موثر خارج از تیم باید اولویت شما باشد. مسئولیت مدیر پروژه ایجاد و نظارت بر استراتژی های ارتباطی و بهبود مستمر آنها می باشد. این بدان معناست که در مورد ابزارها و تکنولوژی های ارتباطی که می توانند به شما کمک کنند لازم است به روز باشید. در مورد تکنولوژی های ارتباطی و کاربرد آنها بیشتر بدانید 1 و 2.

مدیریت منابع انسانی

به سادگی انتخاب افراد مناسب برای تیم پروژه و راضی و بهره ور نگه داشتن آنهاست. البته همچنین بدین معنا نیز می باشد که همیشه کادر کافی در تیم برای اجرای کارها باید در دسترس باشد و یا اینکه تیم پروژه بیش از حد نیاز پروژه بزرگ نباشد. زمانبندی و برنامه ریزی حرفه ای تیم پروژه رمز موفقیت است. همچنین اطمینان از اینکه آموزش فرایندهای مورد نیاز و مرتبط به پروژه محول شده در زمان مناسب به تیم پروژه داده شود وظیفه غایی یک مدیر پروژه است.

مدیریت ریسک

این مهارت مدیریتی شامل شناسایی، تحلیل، پیگیری و توسعه استراتژی هایی برای تعامل با رویدادهای غیرمنتظره ای می شود که ممکن است اثر منفی روی پروژه تان داشته باشد. مدیریت ریسک همچنین شامل اولویت بندی حوزه هایی که بعنوان ریسک بالقوه شناسایی شده اند نیز می شود. استقرار یک فرایند کارای گزارشگیری و پاسخگویی بخش اصلی مدیریت پروژه است.

مدیریت تدارکات

خرید مواد، تجهیزات، و استخدام پیمانکاران فرعی یا برون سپاری برخی از بخش های پروژه همه در بخش تدارکات قرار می گیرد. بعنوان یک مدیر پروژه ورودی هایی که دریافت می کنید و تجربه تان برای تصمیم گیری های موفق در این حوزه حیاتی خواهد بود. این تصمیمات شامل مشخص کردن اینکه آیا یک محصول یا سرویس خریداری شود و اگر بله در چه زمانی، تعیین نیازمندی ها و مشخصات محصول یا سرویس مورد نظر، انتخاب تامین کننده، و تعامل در نکات قراردادی خرید یا برونسپاری می باشد.

مدیریت ذینفعان

بعنوان یک مدیر پروژه، راضی نگه داشتن ذینفعان مختلف پروژه بر عهده شما خواهد بودو این ذینفعان ممکن است کارفرمایان شما، مشتریانتان، تیم پروژه تان، و دیگرانی باشند که با سازمان شما روابط کاری دارند یا شریک تجاری شرکت تان هستند. در برآورد نهایی لازم است همه ذینفعان تا آنجا که ممکن است راضی باشند این بدان معناست که پروژه باید در موعد مقرر، مطابق با بودجه به پایان برسد و نتیجه نهایی یا محصول نهایی پروژه باید همه نیازمندی های تعهد شده را داشته باشد.

گزارش هفتاد و دومین همایش باشگاه مدیران پروژه

هفتاد و دومین همایش باشگاه مدیران حرفه‌ای پروژه با موضوع مهارت‌های ذهنی مدیران در سال ۲۰۲۰ در تاریخ ۴ تیرماه ۱۳۹۸ در محل پژوهشکده فناوری و انرژی دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد.

فرآیند پذیرش شرکت‌کنندگان از ساعت ۱۶:۳۰ آغاز و سالن به‌تدریج مملو از علاقه‌مندان حوزه مدیریت پروژه و اعضای باشگاه مدیران پروژه شد. همایش با حضور ۱۱۰ شرکت‌کننده و با پخش سرود جمهوری اسلامی به‌صورت رسمی آغاز گردید.

همایش مدیریت پروژه 1

در ابتدای همایش، آقای امیرعلی عبدالمحمدی، مجری همایش پشت تریبون قرار گرفتند و ضمن خوشامدگویی به حضار ویدیو کلیپی برگرفته از ۴ همایش برگزارشده توسط باشگاه مدیران حرفه‌ای پروژه در سال ۹۷ را تقدیم عزیزان کردند.

همایش مدیریت پروژه 2

پس از آن با معرفی سخنران محترم جناب آقای دکتر بابک دیسفانی، از ایشان دعوت کردند تا بر روی صحنه حاضر شوند و ارائه خود را آغاز کنند. ایشان دارای مدرک دکترای حرفه‌ای مدیریت کسب و کار از دانشگاه تهران، کارشناسی و کارشناس ارشد مهندسی مکانیک به ترتیب از دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه باهنر کرمان هستند. ایشان همچنین دارای تجربیاتی ارزشمند در زمینه مدیریت پروژه‌های ساخت و ساز، پروژه‌های شهری، نفت و گاز، پتروشیمی و فناوری اطلاعات هستند.

همایش مدیریت پروژه 3

دکتر بابک دیسفانی بخش اول سخنرانی خود را در غالب محورهایی ارائه دادند که عبارت‌اند از:

  1. تغییر فرصت‌های شغلی، سرمایه‌گذاری و دسترسی منابع از طریق پیشرفت تکنولوژی در دنیای کسب و کار امروز
  2. تغییر زبان و روش‌های ارتباطی
  3. تکنیک‌های گوش دادن فعال
  4. ضرورت حل مسئله و تکنیک‌های مربوط به آن
  5. ویژگی‌های کسب و کار خلاق
  6. ویژگی‌های افراد خلاق

پس از پایان بخش اول سخنرانی، در راستای تحقق ارزش‌های سازمانی شرکت PMPiran که از جملۀ آن‌ها می‌توان بهحمایت از خیریه‌های مردمی اشاره کرد، ویدئو کلیپی کوتاه با هدف معرفی خیریه ققنوس که انجمنی با رویکرد حمایت از بیماران و آسیب‌دیدگان ناشی از سوختگی است، نمایش داده شد. نمایندگان این خیریه در سالن حضور داشتند و علاقه‌مندان می‌توانستند، در زمان استراحت با آن‌ها ارتباط برقرار کرده و پاسخ سوالات خود را دریافت کنند.

پس از آن، آقای مهندس مهدی معین، مدیر عامل شرکت PMPiran بر روی صحنه حاضر شدند و با نمایش ویدیو کلیپی با محوریت لوگو، برندینگ و رنگ‌های سازمانی شرکت پیشرو مدیریت پیران که شامل اتفاقات رخ داده در همایش جاری بود، به شرح کامل تغییرات لوگوی شرکت و دلایل و اهداف آن پرداختند. ایشان به حضور هرچه قوی‌تر و گسترده‌تر در حوزۀ مشاوره مدیریت پروژه، مدیریت پروژه چابک و استارت‌آپ‌ها به‌عنوان دلایل اصلی این تغییر اشاره کردند.

همایش مدیریت پروژه 4

پس از آن جناب آقای مهندس موسوی عضو هیئت مدیره شرکت PMPiran بر روی صحنه آمده و با طرح این سوال که “آیا کسی در میان جمع حضور دارد که بخواهد در ایران PMP شود؟” سخن خود را آغاز کردند و در ادامه از آقای دکتر الوانچی دعوت به‌عمل آوردند تا بر روی سن حضور پیدا کنند. ایشان از همکاری شرکت PMPiran با گروه مدیریت ساخت دانشکده عمران دانشگاه صنعتی شریف خبر دادند و به معرفی موسسه اقتدار مدیریت پروژه سرزمین پارسیان پرداخته و از پرچم آن رونمایی کردند، همچنین افزودند که از این پس متقاضیان می‌توانند با شرکت در آزمونی مشابه با آزمون PMP در ایران، مدرک بومی‌شده تحت عنوان IPMP را دریافت کنند.

همایش مدیریت پروژه 6

پس از زمان استراحت، جناب آقای مهندس دیسفانی بخش دوم ارائه خود را آغاز کردند. ایشان توانستند با ارائه ویدیوهای مرتبط با محورهای سخنرانی خود، گذر زمان را برای مخاطب بی‌معنا کنند.

محورهای سخنرانی ایشان در بخش دوم عبارت‌اند از:

  1. تعریف شبه مسئله‌ها و اهمیت آن‌ها
  2. گام‌های حل مسئله سیستماتیک
  3. پاسخ به این سوال که «پروژه‌ها از کجا می‌آیند؟»
  4. تعریف تفکر انتقادی یا سنجش‌گرایانه

همایش مدیریت پروژه 7

بعد از اتمام سخنرانی با دعوت مجری محترم، جناب مهندس موسوی و جناب مهندس مقدسی بر روی صحنه آمدند و از تمامی متخصصانی که توانسته بودند در این مدت، زمانی در کنار خانوادۀ PMPiran موفق به اخذ مدارک معتبری از جمله PMP و PSM و PBA شوند با ارائه لوح تقدیر و هدایایی تقدیر به عمل آمد.

همایش مدیریت پروژه 8

در پایان نیز به رسم همیشگی همایش‌های باشگاه با گرفتن عکس یادگاری همایش به پایان رسید.

همایش مدیریت پروژه 9

منبع

ویتامین EQ در شصت و نهمین همایش تخصصی باشگاه مدیران پروژه (گزارش تصویری)

ویتامین EQ در شصت و نهمین همایش تخصصی باشگاه مدیران پروژه (گزارش تصویری)

 

شصت و نهمین همایش تخصصی باشگاه مدیران حرفه ای

همایش شصت و نهم ساعت 17 روز چهارشنبه 25 مهر ماه 1397 و با معرفی مزایای عضویت در باشگاه مدیران حرفه‌ای پروژه توسط سرکارخانم فضلی آغاز شد. پس از این معرفی ایشان از سرکار خانم دکتر الهه عزیزی جهت سخنرانی دعوت به عمل آوردند. دکتر الهه عزیزی مدیر عامل شرکت نما با تعریف مفاهیم اولیه مانند مدیریت پروژه، هوش، هوش هیجانی و… سعی در گرمابخشی به فضای همایش نمود. سپس ایشان از اهمیت هوش هیجانی در بحث ارتباطات که 90% وظایف مدیران پروژه را شامل می شود یاد کرد. پس از پایان بخش اولیه سخنرانی دکتر عزیزی کلیپ تصویری از موسسه خیریه “کودکان فرشته اند” پخش خانم فضلی به معرفی فعالیت های این خیریه و جلب حمایت حضار در این راستا پرداخت.

 

 

با معرفی سرکار خانم دکتر دهی خازنی توسط خانم فضلی ایشان به روی سن دعوت شده و در مقدمه سخنرانی خود به تعریف هوش، هوش هیجانی و تاریخچه آن پرداختند. در ادامه به تعریف انواع هوش هشتگانه شامل: هوش منطقی ریاضی، هوش کلامی، هوش موسیقیایی، هوش بدن و مدیریت، هوش تصویری، هوش درون فردی، هوش میان فردی و هوش هیجانی (تلفیقی از هوش درون فردی و هوش میان فردی) پرداخته شد. پس از آن وی به معرفی زیر شاخه های هوش هیجانی از جمله واقع گرایی، خودآگاهی هیجانی، خودشکوفایی، مسئولیت پذیری، حل مسأله و … پرداختند. سپس با بررسی تفاوت های میان EQ و IQ به ارائه تجربیات جمع آوری شده در خصوص استخدام  مختلف پرداخته شد.

 

 

در ادامه خانم مرجان فضلی از آقای مهندس  امیرعلی عبدالمحمدی از اعضای تیم رادیو پروژه دعوت به عمل آورد تا توضیحاتی در خصوص این استارت آپ موفق ارائه نماید. مهندس عبدالمحمدی با نام بردن خدمات رادیو پروژه تا کنون به معرفی تیم قدرتمند رادیو پروژه پرداخت و از همه حضار دعوت کرد تا از این پادکست های تخصصی جهت ارتقاء سطح دانش خود در حوزه مدیریت پروژه استفاده نمایند.

بعد از زمان استراحت، مهندس سعید مقدسی، رئیس هیئت مدیره شرکت PMPiran  در خصوص اهداف شکل گیری باشگاه مدیران پروژه و روند صعودی عضویت افراد سخن گفتند. ایشان همچنین به بیان تاریخچه کوتاهی از سمپوزیوم مدیران حرفه ای پروژه از ابتدا تاکنون پرداختند و توضیح مختصری حول محورهای ششمین سمپوزیوم مدیران حرفه ای پروژه دادند.این محور ها عبارتند از :

  • نقش ابر پروژه‌ها در توسعه اقتصادی و اجتماعی
  • نقش پروژه‌های استارتاپی در توسعه اقتصادی و اجتماعی
  • چابکی در مدیریت پروژه
  • شیوه‌های تامین سرمایه در پروژه‌ها و ریسک‌های آن

سپس بار دیگر از خانم دکتر عزیزی دعوت شد تا به ادامه سخنرانی شان درباره هوش هیجانی مدیران پروژه بپردازند. وی با نظر به این نکته که در دنیای کنونی بالا بودن ریسک ها و کم بودن میزان نقدینگی در پروژه ها، مدیریت پروژه ها را بسیار پیچیده کرده است به ضرورت ایجاد یک مدل هوش هیجانی برای مدیریت پروژه اشاره کردند.

سپس از خانم دکتر خازنی دعوت شد تا به روی سن بیایند تا به صحبت هایشان درباره ی نقش هوش هیجانی در موفقیت استارت آپ ها  ادامه دهند. ابتدای صحبت های ایشان با بیان یک پرسش درباره ی معنی و مفهوم استارت آپ شروع شد که هریک از شرکت کنندگان از جنبه های متفاوتی به ان سوال پاسخ دادند و در نهایت خانم دکتر خازنی در تایید همه ی نظرات ادامه دادند که استارت آپ یک مفهوم انتزاعی است و تعریف واحدی ندارد .

در ادامه از آقای  مهندس مقدسی و  مهندس معین دعوت شد تا برای اعطای لوح تقدیر به خانم دکتر عزیزی و خانم دکتر خازنی به روی سن بیایند، پس از آن حسن ختام شصت و نهمین همایش تخصصی باشگاه مدیران پروژه با پرسش و پاسخ حاضرین از  خانم دکتر عزیزی و خانم دکتر خازنی انجام شد.

منبع

مهندسی ارزش و مراحل اجرای آن 2

اطلاع از تمام حقایق

تشخیص تمام محدودیتها

تعیین اجزاء

عوامل هزینه، فضا و کیفیت

توسعه مدلها: هزینه های اولیه، فضا، ارزش، دوره عمر، کیفیت

فاز تحلیل کارکرد

اگر خلاقیت و کار تیمی را روح مهندسی ارزش بدانیم، قلب تپنده آن را باید تعیین و تحلیل کارکرد دانست. هدف این فاز مشخص کردن صریح محدوده هایی از حیطه مطالعه ارزش در پروژه است که بیشترین سودمندی را به دنبال دارند. در حقیقت از طریق این فاز می خواهیم پی ببریم که ادامه مطالعه در کدام سمت و سو با کدام توجهات برای مدیریت وظایف مفیدتر است.

تیم مطالعه در این فاز اقدام های زیر را انجام می دهد:

شناسایی و تعیین هر یک از کارکردهای خرید و فروش محصول، پروژه یا فرآیند

دسته بندی کارکردها به دو گروه کلی اصلی و ثانویه

ترسیم و ایجاد یک مدل کارکردی مانند مدل منطقی/ سلسله مراتبی کارکردها یا نمودار تکنیک سیستمی تحلیل کارکرد

تخصیص هزینه و یا دیگر معیارهای قابل اندازه گیری برنامه ها و شمارش برای هر یک از کارکردها

تخمین بهای کارکرد باتوجه به خواسته ها و نیازهای مشتری برای هر کارکرد

مقایسه هزینه و بهای کارکردها، به منظور تعیین بهترین رویکرد بهبود

انتخاب مناسبترین کارکردها، برای ادامه فرآیند تحلیل

فاز خلاقیت

هدف این فاز تولید ایده های متعدد برای عملیاتی کردن هر یک از کارکردهای انتخاب شده در انتهای فاز تحلیل کارکرد است. خلاقیت روح مهندسی ارزش و طراحی گانت چارت است. ذهن باز، تجربه، تسلط به ابزار و فنون ایده پردازی از جمله ویژگی های اعضای تیم مطالعه ارزش است.

طوفان فکری از جمله متداول ترین تکنیک های خلاقیت در مطالعه مهندسی ارزش و مدیریت پروژه انلاین است. در این روش قضاوت یا بررسی ایده ها تا مرحله ارزیابی به شدت ممنوع است، فقط تولید بیشترین تعداد ایده توسط حاضران در جلسه دارای اهمیت است.

باید متوجه باشیم که هدف این فاز دستیابی یا کشف راه هایی برای تولید محصول یا انجام پروژه نیست بلکه به دنبال آن هستیم که روش هایی را برای انجام کارکردهای انتخابی بیابیم.

غیر از روش طوفان فکری، روش های دیگری چون ابزار TRIZ، اپراتور سیستمی، ۴۰ اصل نوآوری، تکنیک های غلبه بر اینرسی تفکر برای این مقوله مناسب اند.

پرسش کلیدی این فاز این است که چه چیز دیگری همین کار را انجام می دهد؟

فاز ارزیابی

در فاز ارزیابی، ایده های تولید شده در فاز قبلی آنالیز شده و ایده های مناسب برای بسط بیشتر انتخاب می شود. هدف این فاز، ارزیابی راهکارهای پیشنهاد شده، حذف ایده های نامناسب و انتخاب بهترین گزینه است.

پرسش های کلیدی این فاز عبارتند از:

  • آیا این ایده به کار می آید؟
  • آیا ایده اجرا شدنی است؟
  • این ایده چقدر امکان پذیر و اقتصادی است؟
  • مزایا و معایب ایده چیست؟
  • هزینه ایده چقدر است؟

تکنیک هایی برای ارزیابی وجود دارد که شامل:

تکنیک های اندازه گیری ارزش مانند: مدیریت پروژه رتبه بندی ساده، رتبه بندی پی در پی، مقایسه زوجی ساده،نرخ دهی دسته ای می باشد.

تکنیک های تفکیک و غربال ارزشی شامل تکنیک پارتو و تکنیک Q-Sort می باشد.

فاز توسعه

هدف از فاز توسعه انتخاب و ترکیب بهترین راه حل های فاز ارزیابی و طرح بهترین گزینه ها برای بهبود ارزش است.

سوالات کلیدی این فاز عبارتند از:

  • آیا این گزینه ارزش را بهبود می دهد؟
  • آیا همه نیازها را در بردارد؟
  • آیا مشکل اجرایی سر راهمان قرار دارد؟
  • دستاوردها و عوارض آن چیست؟
  • تفاوتهای آن با دیگر گزینه ها چیست؟

بطور کلی این فاز شامل گام های زیر می باشد:

بهترین و با ارزش ترین گزینه انتخاب شده و تحلیل منافع و نیازهای اجرایی آن انجام می شود.

منابع عملکرد پیشنهادی باید مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرند.

مجموعه اطلاعات فنی هر گزینه باید مورد بررسی قرار گیرد.

برنامه زمانبندی پیشنهادی که شامل تمامی فعالیت ها شود، تدوین گردد.

توصیه های تیم برای گزینه های پیشنهادی کامل شود.

برای مقایسه موارد نتیجه گیری شده از ترکیب راه حل های پیشنهادی فاز ارزیابی استفاده می کنیم.

فاز ارائه

هدف از فاز ارائه، ارائه دستاوردهای مطالعه ارزش توسط گروه و حصول اطمینان سفارش دهندگان مطالعه از جمله طراح پروژه، ذی نفعان پروژه و دیگر مدیران اجرایی آن از انجام شرح خدمات مطالعه و توافق بر عملیاتی بودن توصیه های تیم مهندسی ارزش است.

این کار با اراده حضوری و شرح شفاهی نتایج و نیز ارائه یک گزارش کتبی همراه خواهد بود. سوال های کلیدی این فاز عبارتند از:

  • از چه چیزی توصیه می شود؟
  • چه کسی باید آن را صحه گذاری کند؟
  • چرا باید آن را تایید کنند؟

لازم است در گزارش ارائه شده، مقدمه، برنامه مطالعه تیم ارزش، مشکل و شناسایی و شرح آن، کارکردها، هزینه های پروژه، گزینه ها و مفروضات آنها، دلایل گزینش بهترین گزینه، فعالیت های تیم، پیشنهاد ها و توصیه ها بطور مشروح ارائه شوند.

مطالعه تکمیلی

هدف انجام مرحله مطالعه تکمیلی اطمینان حاصل کردن از پیاده شدن و به کار بستن تغییراتی است که در پایان مطالعه ارزش توصیه شده اند. در این مرحله پیگیری می شود که آیا نتیجه به کارگیری متدولوژی ارزش، توسط اعضای گروه یا مدیریت به افراد دست اندرکار اجرای پروژه منتقل شده است یا خیر؟

مهندسی ارزش و مراحل اجرای آن

مهندسی ارزش

مهندسی ارزش تلاشی است سازمان یافته که کارکردها و خدمات پروژه را تحلیل می کند. در این تلاش راه و روش هایی جستجو می شوند که بتوانند کارکردهای ضروری و ویژگی های مورد نیاز محصول را همراه با سودآوری تولید آن تامین کنند. این روش فرآیندی قدرتمند، انعطاف پذیر و خلاق برای حل مساله است و می تواند برای مساله های دشوار و پیچیده راه حل های ساده و ممکن ارائه دهد و همه زیبایی اش به سادگی و قدرتمندی آن است.

انیشتین می گوید: “کسی که یک طرحی را تهیه می کند یا یک نظری را بیان می دارد نمی تواند طرح و نظر خود را خودش نقد کند، هر مساله ای باید خارج از پدیدآورنده آن نظر مورد نقد و بررسی قرار گیرد” و این چیزی است که مهندسی ارزش به دنبال آن است و تاکید می کند که باید ایده ها و دیدگاه های مختلف پیرامون یک طرح یا موضوع توسط کارشناسانی که طراح آن فکر نبوده اند مطرح گردد و کلیه جوانب امر دیده شود تا هیچ چیزی برای تصمیم گیری از نظر پنهان نماند.

هدف مهندسی ارزش

هدف اصلی در مهندسی ارزش توجه به کارکرد است، نه کیفیت و نه هزینه؛ چرا که تامین کارکرد در نرم افزار مدیریت پرسنل، کاهش هزینه و حفظ و ارتقای کیفیت را خود به خود به دنبال دارد و به طور کل باید آن را ابزاری برای بهبود سطح زندگی مردم و نفع عمومی مورد توجه قرار داد.

امروزه مهندسی ارزش در حوزه های مختلف چون مدیریت پروژه هوانوردی، حمل و نقل شهری و بین جاده ای، ارتباطات، خدمات عمومی شهرداری ها، آموزش و پرورش، بهداشت و درمان و … کاربرد داشته و نتایج قابل ملاحظه ای به بار آورده است.

مهندسی ارزش فرآیندی برای دستیابی به بهترین نتیجه ممکن در نرم افزار شرح وظایف است به گونه ای که کیفیت، ایمنی، قابلیت اطمینان و قابلیت تعمیر با هر واحد پولی که هزینه می گردد، بهبود یابد.

ایجاد هم افزایی، بهبود ارتباطات بین تهیه کنندگان طرح، مالکیت توصیه های حاصل از کارگاه های مهندسی ارزش و قابلیت استفاده از آنها در طرح های آتی، ایجاد بهبود کارایی، ازجمله نتایج نامحسوس مهندسی ارزش می باشد. بنابراین میتوان منافع کاربرد مهندسی ارزش در طراحی گانت چارت را به مراتب بیش از صرفه جویی تنها محسوب کرد.

این فرمول ارزش است که هر یک از اجزای آن چنین تعریف می شوند:

(cost) هزینه: مجموع پرداختهایی که برای تامین عوامل تولید و نهایی شدن یک محصول، کالا یا خدمات انجام می شود.

(function) کارکرد: کاری که باید یک محصول انجام دهد. آنچه محصول به خاطرش فروش می رود، آن ویژگی که محصول بدون آن مشتری نخواهد داشت.

(value) ارزش: کمترین هزینه ای که با آن میتوان یک کارکرد را با اثربخشی و اطمینان به نحو مطلوب انجام داد. با تمرکز بر کارکرد به عنوان عامل راهبردی بهبود ارزش، چنین رابطه ای حاصل می شود.

این رابطه گزیده ترین شرح و تعریف مفهوم مدیریت ارزش است.

در ادامه مطلب مراحل انجام مهندسی ارزش شرح داده شده است.

زمان بکارگیری مهندسی ارزش برای مدیریت برنامه ها

برای آنکه بهترین نتایج از انجام مطالعه مهندسی ارزش بدست آید، توصیه متخصصان این است که مطالعه در اولین فازهای یک پروژه انجام شود. هرچه مطالعات پروژه و طراحی های آن نهایی تر باشد و پروژه به مراحل اجرایی نزدیکتر باشد، امکان تغییر دادن آن و بهره مندی از ظرفیت های کاهش هزینه کمتر خواهد شد.

مراحل انجام مهندسی ارزش

سه مرحله اصلی مطالعه ارزش براساس استاندارد منتشر شده انجمن بین المللی مهندسین عبارت است از:

  • پیش مطالعه (۱ تا ۳ روز)
  • مطالعه ارزشی (۳ تا ۵ روز)
  • مطالعه تکمیلی (۱ تا ۴ هفته)

دونالد هنان نایب رئیس انجمن بین المللی مهندسی ارزشی آمریکا زمان موردنیاز برای مرحله پیش مطالعه را ۱ تا ۳ روز و مرحله مطالعه را ۴ تا ۵ روز ذکر کرده؛ برخی دیگر برای هر مرحله ۱ هفته زمان را کافی می دانند.

در شرایط کاری کشور ما ایران، در نظر گرفتن مدت زمان ۳۰ روز کاری برای هر ۳ مرحله معقول به نظر می رسد؛ به هر حال نباید فراموش کرد که مهندسی ارزش یک فعالیت ضربتی است و باید در کوتاه ترین زمان ممکن انجام شود.

در مطالعه مهندسی ارزش به طور کل با ۲ گروه پرسش مواجه هستیم. گروه اول با ۴ پرسش وضع جاری را بررسی می کند و گروه دوم نیز با ۴ پرسش در پی طرح گزینه های جایگزین هستند.

گروه اول: پرسش های مربوط به وضع موجود

  • چیست؟
  • این جزء چه کاری می کند یا چه کاری را باید بکند؟
  • آیا واقعا ضروری است؟
  • هزینه آن چقدر است؟

گروه دوم: پرسش های مربوط به طرح گزینه جایگزین

  • چه چیز دیگری می تواند همین کار را انجام دهد؟
  • هزینه آن چقدر است؟
  • آیا راه حل جدید اجرایی است؟
  • امکان پذیرش و پیاده سازی آن چقدر است؟

این ۸ پرسش مواردی را در بردارد که تیم مهندسی ارزش با مدنظر داشتن آنها در پی رسیدن به پاسخی صحیح و در نتیجه سناریویی جایگزین وضع موجود است؛ سناریویی با هزینه کمتر و کیفیت بالاتر.

پیش مطالعه

در این مرحله مجموعه فعالیتهایی را انجام می دهیم که برای مطالعه ارزش ضروری هستند. اقداماتی را موردتوجه قرار می دهیم که پیش نیازها و ضرورتهای ما را به هنگام مطالعه اصلی، برآورده می سازد.

فعالیتهای شش گانه این مرحله بصورت زیر هستند:

  1. مشخص کردن نیازها و خواسته های کارفرما، کاربران و مشتریان پروژه

    جمع آوری این نظرات به دو صورت امکان پذیر است:

الف) در محل استقرارشان نشست هایی ترتیب دهیم.

ب) بازار محصول یا دستاوردهای پروژه را مورد مطالعه قرار دهیم.

  1. گردآوری مجموعه داده ها و اطلاعات پروژه

    دو دسته منبع اطلاعاتی اولیه و ثانویه داریم. منابع اطلاعاتی اولیه (انسانها و مستندات) و منابع ثانویه (تولیدکنندگان محصولات مشابه، استانداردهای طراحی و مهندسی، نتایج آزمونها)

  1. تعیین معیارهای ارزیابی

    تیم باید مشخص کند که چه معیارهایی را برای ارزیابی پیشنهادها یا گزینه ها مدنظر قرار می دهد؛ معیارها چه ارتباط مهمی با گزینه های پیشنهادی پایان مطالعه خواهند داشت. معیارها باید مستقل از یکدیگر باشند و تامین شدن آنها به معنای حصول رضایت سفارش دهنده مطالعه باشد.

  1. تعیین محدوده مطالعه

    گروه مطالعه باید از محدوده ای که قرار است روی آن تمرکز و کار کند، اطلاع داشته باشد. این محدوده خطوط قرمز فراتر نرفتن تیم، در مرحله گردآوری اطلاعات و پرهیز از افزایش ناآگاهانه داده های ورودی را ترسیم می کند.

  1. ایجاد مدلها

    گروه باید مدلهایی را برای پردازش داده های موردنیاز مطالعه ایجاد کند. این مدلها شامل مدلهایی نظیر مدلهای هزینه، مدل زمان، مدل انرژی و علاوه بر این نمودارها، فلوچارتها و توزیع های آماری نیز مورد نیاز هستند.

  1. تامین امکانات مورد نیاز تیم

    تهیه کننده تیم مطالعه ارزش باید برنامه کاری، محل برگزاری جلسه های تیم و نیازهای اعضا را معین و فراهم کند. موارد اجرایی، هماهنگی رفت و آمد اعضا به محل برگزاری جلسه ها، پذیرایی و دستگاه های صوتی تصویری نیز باید تهیه شوند.

مطالعه ارزش

مهندسی ارزش کار یک نفر نیست، کار تیمی است و تیم به عده ای می گویند که برای دستیابی به اهداف مشترک، با همدیگر کار می کنند.

تیم مهندسی ارزش ایده آل حداکثر ۱۲ تا ۱۵ نفر عضو تمام وقت می باشد، که می تواند از مشاوره و حضور افراد دیگری نیز بصورت پاره وقت بهره گیرد. آشنایی قبلی اعضای گروه با مفاهیم و متدولوژی مهندسی ارزش و یا تکنیکهای حل خلاق مساله بسیار مفید است.

به جز تسهیل گر تیم که تخصص وی مهندسی ارزش است و در این زمینه دارای مدرک حرفه ای و تجربه های قبلی است، اعضای تیم باید متناسب با نوع پروژه و تخصصهای دست اندرکاران آن انتخاب شوند. ذهن باز و روحیه پرسشگری آنها باید بر تخصص آنها ترجیح داشته باشد.

عده ای از صاحب نظران معتقدند که اعضای تیم باید از میان خبرگان و متخصصان خارج از سازمان پروژه باشند تا با نگاه تازه و از زاویه ای متفاوت به موضوع بنگرند و همچنین حضور بعضی از دست اندرکاران پروژه یا محصول در تیم نیز لازم می باشد.

مرحله مطالعه ارزش دربرگیرنده گام های عملیاتی پیاده سازی متدولوژی ارزش است که فازهای مختلف آن در ادامه توضیح داده می شود.

فاز اطلاعات

هدف فاز اطلاعات کامل کردن مجموعه اطلاعاتی است که در مرحله پیش مطالعه گردآوری شده اند.

پرسشهای کلیدی فاز اطلاعات عبارتند از:

  • چیست؟
  • چه کار می کند؟
  • چه کاری باید بکند؟
  • چه قدر هزینه دارد؟
  • بودجه آن چقدر است؟
  • بهای آن چند است؟